ابن سعد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
194
الطبقات الكبرى ( فارسي )
( 1 ) صهيب بن سنان ابن مالك بن عبد عمرو بن عقيل بن عامر بن جندلة بن خزيمة بن كعب بن سعد بن اسلم بن اوس منات بن نمر بن قاسط بن هنب بن افصى بن دعمى بن جديله بن اسد بن ربيعة بن نزار . و مادرش سلمى دختر قعيد بن مهيض بن خزاعى بن مازن بن مالك بن عمرو بن تميم است . پدرش سنان بن مالك يا عمويش از طرف پادشاه ايران ( خسرو ) فرماندار ابلّه [ 1 ] بوده و محل سكونت آنان در سرزمين موصل بودهاند . روميها به آن نواحى حمله كردند و اسيرانى گرفتند . از جمله صهيب كه پسركى بود ، اسير شد ، عمويش مىگفت : خدا را سوگند مىدهم و فرا مىخوانم براى اين پسر بچه كه خانه و زندگى ما را با دورى خود سياه و تاريك كرد . صهيب در روم بزرگ شد و گرفتار لكنت زبان گرديد . قبيلهء كلب صهيب را از روميان خريدند و به مكه آوردند و او را عبد الله بن جدعان خريد و آزاد كرد . صهيب همراه عبد الله در مكه بود ، تا آنكه عبد الله در گذشت و پيامبر ( ص ) مبعوث شد و خداوند براى صهيب اراده خير فرمود و بر او منت گزارد و مسلمان شد . خاندان صهيب مىگويند ، صهيب همين كه به عقل و بلوغ رسيد از روم گريخت و به مكه آمد و همپيمان عبد الله بن جدعان شد و همراه او بود تا او درگذشت . صهيب مردى سرخ روى بود ، ميانه بالا و به كوته قامتى نزديكتر و پر موى بود و با حنا خضاب مىبست . سليمان بن حرب و عارم بن فضل هر دو از حماد بن زيد ، از معروف بن ابى معروف جزرى ، از محمد بن سيرين نقل مىكنند كه مىگفته است * صهيب عرب و از خاندان نمر بن قاسط است . اسماعيل بن ابراهيم از يونس ، از حسن نقل مىكند * رسول خدا ( ص ) مىفرموده است : صهيب پيشگام روميان در مسلمانى است . ابو عامر عبد الملك عقدى و ابو حذيفة موسى بن مسعود ، هر دو از زهير بن محمد ، و عبد الله بن جعفر رقّى از عبيد الله بن عمرو و همگى ، از عبد الله بن محمد بن عقيل ، از خمرة پسر صهيب نقل مىكنند كه * كنيهاش را ابو يحيى انتخاب كرده بوده و مىگفته است از اعراب
--> [ 1 ] . ابلّة ، از شهرهاى كوچك جنوبى عراق ، رك : تقويم البلدان ، ترجمهء عبد المحمد آيتى ، چاپ بنياد فرهنگ ، تهران ، 1349 ، ص 353 . - م .